Dünyayı Kurtaran Adam Müzikal Deşifreleri

0
811

DKA dunyayi kurtaran adam 012

Dünyayı Kurtaran Adam yeni kuşaklarla kucaklaşmasından itibaren acil durumlarda ihtiyaç duyulan sevimli veya saldırgan pek çok eleştiri yazısının odak noktasını oluşturmuştur. 1990’lı yıllarda filizlenip bugün zirveye pek çok insanı taşıyan stand-up komedilerinden, herhangi bir okuldaki kantin diyaloglarına, öğrenci evlerinden tüm gün vakit öldürmenin garantili sohbet konularından birine geniş bir alternatif yelpaze içinde bugün de varlığını sürdürmektedir.

Dünyayı Kurtaran Adam bir günah keçisi olma misyonunu üzerine yapıştırılan kolaycı yakıştırmalarla sürdürürken film hakkında ki anlamlı araştırmaların büyük kısmı da yabancı ülkelerden gelmiştir. Örneğin Star Wars’ı tahmin edebilmek 10 yaşında ki bir çocuğun da bilebileceği bir meziyet iken 1979 yapımı Black Hole’ye ait parçalarında bu film içerisinde yer aldığını deşifre itmek sinema ile ilgili olmayı gerektirmektedir.

Filmin esinlediği filmler, çizgi romanlar ve içerisinde kullanılan yabancı filmlere, belgesellere ait parçaları bir tarafa koyup filmde kullanılan müziklerin deşifresini içeren bir yazıda şu anda ilk kez sevgili Sinematik dostlarına sunulmaktadır.

dka-planet-of-apes-ost

PLANET OF THE APES – Jerry GOLDSMITH
Maymunlar Cehennemi (asıl çevirisi: Maymunlar gezegeni), çevreci ve barışçıl mesajlarıyla bilim kurguyu salt bir aksiyon ve katliam havasından sıyırıp tarzın sınırlarını genişletmiş bir yapımdır. Çevrildiği dönemde dünyanın üzerinde ki kara bulutların filme de bire bir yansıyarak hiçbiri umut veren veya neşeli biten bir sonu olmayan karamsar bir gelecek kurgulamasıdır. Jerry Goldsmith bu filmin müzikleri için çalışırken emprovize bir jazz stili üzerinde yoğunlaşmış ve ilk filmde ki esrarengiz atmosfere büyük bir katkıda bulunmuştur.

Maymunlar Cehennemi müziklerinin DKA’da ki yeri orijinal filmdekiyle paralel olarak gizem unsurlarının vurgulanmasında kullanılmıştır. İki uzay adamımızın bilinmeyen bir gezegene çekildikten sonra bu topraklarda nerede olduklarına dair arayışa girdikleri sahnelerde bu müzik kullanılmaktadır. Çekilme ve ardından bilinmeyen topraklarda ki arayış ilk Maymunlar Cehenneminin de açılış konusudur. Bu anlamda da kullanılan müzikler rasgele değildir.

Ayrıca Cüneyt Arkın ve Aytekin Akkaya‘nın gezegendeki eski uygarlıklara ait kalıntıları keşfettikleri sahnede kulaklarımıza açıklayıcı dış ses ile birlikte eşlik eden klasik müzik melodisi J.S Bach’ın Toccata‘sıdır. Bu melodinin kullanımı Çetin İnanç tarafından özellikle istenmiştir.

Amerikan Basımı Project Records 5023 LP – 1968
RAIDERS OF THE LOST ARK – John WILLIAMS

dka-indiana-jones-march-1331233887Nam-ı diğer Dünyayı Kurtaran Adam marşı…

Spielberg’in 1981 tarihli klasiği o ana kadar yapılan tüm macera filmlerini isabetli bir zaman ve hikaye seçimi ile ( tabii ki kendisininde bir Musevi olduğunu göz önüne alıp Naziler ve Hz. Musa ile ilgili bir hikayeyi kotarmasınıda es geçmeden ) avantür sinemanın her zaman büyük kitlelere hitap edebileceğini göstermişti.

Indiana Jones’un John Williams imzası ile etiketi haline gelmiş marşı DKA’ın da ana teması olmuştur. Bununla beraber orijinal filmde ki kamyon sahnesin de ( Jones un kamyonun kaputu, ön camı, altı ve üstü üzerinde gezinip bol bol Mersedes reklamı yaptığı sahne ) bir süit halini alan müzik DKA’da arena ve son büyük savaş sekansının da ortak süiti halini almıştır.

Italyan Basımı Polydor 5146 LP
FLASH GORDON – QUEEN

queen_-_flash_gordonQueen üyelerinin ortaklaşa gerçekleştirdikleri bu albümün DKA içerisinde ki yeri Sihirbaz’ın işkence seanslarında ortaya çıkmaktadır. Kraliçenin bir örümceğe çevrilmesinden bilinmeyen gezegende ki Sihirbaz kaynaklı manyetik fırtınalara pek çok sahnede içerdiği sıra dışı melodiler sebebiyle bir özel ses efekti olarak da kullanılmıştır.

Film her ne kadar Turkish Star Wars olarak nam salmışsa da filmdeki Flash Gordon etkisi sadece müziklerle sınırlı değildir… Bize kalırsa Flash Gordon ve Cüneyt Arkın eşleşmesi bile yapılabilinir…

Sihirbaz karakteri ile Gordon’un ezeli düşmanı Ming arasında ki paralellikler de bu albümün sadece bir bilim kurgu – fantastik filmin müziği olarak değil bilerek kullanıldığını düşündürmektedir.

Alman Basımı EMI C 064 – 61 203 LP
BATTLESTAR GALACTICA – Stu PHILIPS

galactica-dkaGeçtiğimiz yıllarda CNBC-E kanalı sayesinde tekrar ekranlarımıza konuk alan bu klasik dizinin müziklerinin DKA içerisinde ki yeri iki önemli noktada ortaya çıkmaktadır.

Birincisi GALACTICA’nın 1970’li yılların ikinci yarısından itibaren özellikle Meco ile bir fenomen halini alan disko – bilim kurgu furyasından payını almasıdır.1980’li yıllarda pop müziğe saygın çalışmalar kazandıran ve Scarface filmini bir 80’ler kültü haline getiren müziklere imzasını atan Giorgio Moroder’in disko tarzında yorumladığı ana temanın 45liği DKA nın da açılış – tirat ve iki uzay adamımızın antrenman sahnelerinde duyulmaktadır.

İkinci nokta ise Star Wars filmlerinin önemlibir öğesi olan uzay meyhanelerinin DKA da ki versiyonunda kullanılan fon müziğidir. Williams’ın senfonik müzik anlayışının çarliston temaları ile paslaştığı meyhane müziklerinin DKA da ki karşılığı GALACTICA da kullanılan rock bir meyhane müziği alternatifi olmuştur.

Alman Basımı MCA Records 252 602
BEN – HUR – Miklos ROZSA

ben-hur-miklos-rozsa-dkaCD teknolojisi ile beraber tüm versiyonlarına ulaşılabilen bu nadide müzik eseri dünyanın en uzun film müziği albümü olma rekoruna sahiptir. ( Toplam müzik uzunluğu 150 dakikaya yaklaşmaktadır. ) Bu kadar uzun bir anlatımı dinlenilebilir kılan özellik ise bestecisi Miklos Rozsa’nın dünyanın bir numaralı epik film müziği bestecisi olmasıdır. Hem yaşadığımız coğrafyaya yakın melodileri kullanışı hemde bu melodilerin tarihi aksiyon filmlerimizde sıkça kullanılması Rozsa’nın kulaklarımızda ki saygın yerini güçlendirmiştir.
Bu arada bir ara başlık açarak bu albüm ile ilgili yanlış bilinen bir detayı açığa kavuşturmak istiyorum. Miklos Rozsa BEN HUR filminin bestelerini 3 ayda tamamlamamıştır. 3 ay olarak bahsedilen kısım söz konusu müziklerin stüdyoda ki kayıtlarının tamamlanma süresidir. Filmin müziklerinin bestelenmesi 2 yılı aşkın bir süreyi almış, filmde kullanılan kayıtlar Roma’da Carlo Savina yönetiminde icra edilmiştir.

Miklos Rozsa temsilcisi olduğu türe uygun bir şekilde DKA içerisinde kutsal kılıç ve beynin anlatımı ve gösterimi esnasında olayın mahşeri yönünü tamamlayan temasıyla filmin müzikleri içerisinde ki yerini almıştır.

dka-muzik-desifreleri Dünyayı Kurtaran Adam

Dünyayı Kurtaran Adam Filminin Müzikal Deşifreleri

Yazan: Gökay Gelgeç
Edit: Utku Uluer

Yorumlar

PAYLAŞ
Önceki İçerikFilm Karelerinde Yeşilçam 106 Mahmut Hekimoğlu Özel
Sonraki İçerikTarık Akan ile bir Venedik gezintisi
1982 - Abisi ile beraber Cüneyt Arkın'ın SON SAVAŞÇI filmini sinemada seyrederek Fantastik kulvara erken giriş yaptı. 1980'li yıllar - Video furyası ve TRT de yayınlanmış her tür filmi izleyerek geçirdi. Bu dönem özellikle ilerleyen yıllarda film müzikleri deşifreleri ve remake çalışmaları için bir ön kültüre sahip olmasını sağladı. 1992 - Film muzikleri koleksiyonculuğu ve Yeşilçam filmlerinde kullanılan yabancı müziklerin deşifresine başladı. Son 20 yılda kaset, cd, plak ve sanal formatlarda olmak üzere 5000 adedin üzerinde film müziği albümü edindi. 1998 - Çetin İnanç Koleksiyoncuları ÇIKO'yu kurdu. Grup amaç olarak filmlerin esinlendiği orjinal yapımları, filmlerde kullanılmış olan müziklerin deşifresi ve filmlere ait afiş - lobi kartı gibi dökümanların arşive eklenmesini seçti. 2007 - Utku Uluer ile beraber SINEMATIK blogunun kurdular ve konsept dosyası CEMIL, Mesut Karanın katkılarıyla Cinemascope dergisinde yeraldı. Konsept dosyalar olarak Cemil ve Adalet filmlerinin yanısıra Tunç Okan Cumartesi Cumartesi ve Otobüs, Erotik Türk Sinemasının giallo örnekleri, Yeşilçam Remakeleri ve bir akım olarak Anadolu Westernleri konularında yazılı çalışmaları bulundu. 2008 - Onar Films adına Jet Director ve Vendetta isminde iki kısa dökümanter hazırladı. Bu çalışmalar Demir Pençe Korsan Adam ve Cellat dvdlerinin basımlarında dünya pazarında yayınlandı. Hollanda kökenli Shockkend News sinema dergisi tarafından hazırlanan Turkish Trash Weekend film gösterimleri etkinliğinde konuşmacı ve danışman olarak yeraldı. Ayrıca yine aynı dergi için Türk Fantastik Sineması üzerine bir dosya hazırladı. 2009 - Amerikan Dark Maze Studios dvd ve film yapımcılığı şirketi adına Korkusuz ve Kara Şimşek filmlerinin basım aşamalarında Çetin İnanç ve Serdar Kebapçılara ait dökümanterleri hazırladı. Aynı dönemlerde Melih Gülgen, Cüneyt Arkın ve Çetin İnançla kişisel sohbetlerini Sinematik için yazılı kaynak olarak paylaştı. Yönetmen Cem Kaya tarafından Alman ZDF kanalı için hazırlanan Remake Remix Ripoff belgeselinde konuşmacı olarak yeraldı. Massimo Italiano'nun hazırladığı Poliziesco kitabının Türk - Italyan ortak polisiyeleri bölümünde İnsanları Seveceksin filmi üzerine bir makale hazırladı. Ege Üniversitesi Sinema Kulübü tarafından hazırlanan etkinliklerde Cüneyt Arkın - Çetin İnanç dönemi filmlerinden Vahşi Kanın sunumunu ve anlatıcılığını üstlendi. KargART Geceyarısı Filmleri etkinlikleri kapsamında Kilink filmleri gecesinin anlatıcılığını yaptı. 2010 yılından bugüne Macaristan'da yaşamaktadır.